Shitcoins, alchemie en zelfverrijking
Bitcoin begon als een antwoord op ons falend monetair systeem, waarin het zeggenschap over geld volledig in de handen ligt van overheden en waarin geld schier achteloos wordt bijgedrukt. Het duurde niet lang of er verschenen allerlei ‘alternatieve munten’, die zichzelf als alternatief presenteerden op de ‘oudere en gedateerde’ Bitcoin. Maar vrijwel al deze “shitcoins” blijken uit gebakken lucht te bestaan, en azen op het menselijk verlangen om snel rijk te worden. Het wordt ook wel shitcoinery genoemd.
Shitcoinery en geldschepping als middel tot zelfverrijking
Geld is het levensbloed voor onze economie, en we kunnen zeker niet zonder. Ons huidig geldsysteem is er echter een die te gemakkelijk gebruikt kan worden door overheden en banken om macht te monopoliseren. Zij hebben immers het volledig zeggenschap over wat geld is, hoeveel geld er mag zijn en wie het mag maken. Machthebbers hebben altijd door de geschiedenis heen met onder meer belasting op de muntslag (sleischat) en rentmeesterschap goed geld verdiend over het maken en uitgeven van geld. Verder blijkt het steeds maar weer dat overheden hier niet verantwoordelijk mee om kunnen gaan, en het tegenwoordig grootschalig bijdrukken van geld dat steeds minder waard wordt, is hier in dit ongedekt fiatgeld-tijdperk een duidelijk bewijs van.
Bitcoin biedt hier een duidelijk antwoord op. Het is decentraal, waardoor er niet één enkele partij is die er disproportioneel van profiteert en die er een monopolie over heeft. Het heeft zeven verschillende elkaar versterkende netwerkeffecten. Het kost veel energie en tijd om te vervaardigen, waardoor het inherent meer waard is dan fiatgeld. En bovenal is de voorraad van Bitcoin eindig: er zullen maximaal 21 miljoen Bitcoin bestaan, waardoor achteloos bijdrukken niet mogelijk is.
Bitcoin’s organische groei, initiële succes en de komst van shitcoins.
Maar de monetaire waarde van Bitcoin is helaas niet waar de digitale munt het meest om bekendstaat. Bitcoin is organisch gegroeid; heeft een eigen netwerkeffect en marktwerking verkregen met een eigen koers. Door vooral de enorme koersvolatiliteit in het verleden, wordt Bitcoin door velen gezien als een bubbel, als een makkelijke manier om snel rijk te worden. Iedereen kent wel de verhalen van mensen die op het juiste moment Bitcoin kochten en daardoor stinkend rijk werden. Het is veelal om die reden dat veel hoopvolle mensen hun geld erin staken: ze zagen het als een lot in de loterij. En al snel verschenen er allerlei ‘alternatieve munten’ (altcoins ofwel crypto), die naar eigen zeggen gebruik maken van een betere technologie dan de ‘oudere en gedateerde’ Bitcoin. Deze grotendeels op gebakken lucht gebaseerde munten vonden maar al te gemakkelijk draagvlak onder de jongere generaties, vooral Generatie Z en de Millenials, die geen heil meer zien in het traditionele bankstelsel en die gebukt gaan onder verstikkende schulden.
Het moge echter duidelijk zijn dat deze “shitcoins” weinig werkelijke waarde hebben en geen antwoord bieden op termijn. Het hoeft tegenwoordig slechts enkele minuten te kosten om een alternatieve ‘cryptovaluta’ te produceren, en het is voor de meesten erg lastig om het kaf van het koren te onderscheiden. Ze hebben te weinig technologische en monetaire kennis en fraudeurs kunnen hierdoor gemakkelijk zand in hun ogen strooien met ingewikkelde technische verhalen.
Het is een vorm van nieuwe vrije geldschepping als het middel voor het doel: de zelfverrijking van de uitgevers en makers van shitcoins. Het zijn moderne alchemisten. Vele shitcoins hebben een ingebouwde schleischat en gecentraliseerd sturingsmechanisme. De meeste shitcoin-projecten zijn niet gedecentraliseerd. Uiteindelijk zijn de waarde van deze shitcoins niets anders dan bubbels die op het succes van Bitcoin mee willen liften, en zal het vertrouwen in Bitcoin beloond worden, nadat al deze bubbels onvermijdelijk geknapt zijn. Veel Shitcoinery is een nieuwe vorm van alchemie.
Dit artikel is gebaseerd op Thibaud Marechal’s artikel The Plague of Shitcoinery dat op 5 oktober 2020 is gepubliceerd op Bitcoin Magazine. Beste Bank heeft over dit onderwerp ook al eerder een artikel geschreven: